بررسی آزمایشگاهی اثر جریان ورودی و عمق پایاب بر آبشستگی پایین‌دست سرریز کلیدپیانویی نوع A
کد مقاله : 1196-IHA (R1)
نویسندگان
الناز بداغی1، چنور عبدی *2، مسعود قدسیان3
1دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی عمران آب و سازه‌های هیدرولیکی، دانشکده عمران و محیط زیست، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
2دانشکده عمران و محیط زیست، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
3استاد هیدرولیک، دانشکده مهندسی عمران و محیط زیست و پژوهشکده مهندسی آب، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
چکیده مقاله
یکی از عمده‌ترین عوامل آسیب سازه‌های هیدرولیکی، وقوع پدیده آبشستگی موضعی است. با توجه به اینکه طراحی ایمن و اقتصادی سازه‌های هیدرولیکی که در مسیر جریان قرار دارند مستلزم تخمین مناسبی از حداکثر عمق آبشستگی است، لذا مطالعه و بررسی آبشستگی موضعی الزامی به نظر می‌رسد. در این تحقیق، آبشستگی پایین‌دست سرریز کلیدپیانویی ذوزنقه‌ای در شرایط جریان آزاد مورد توجه بوده است. بدین منظور مدل آزمایشگاهی از این نوع سرریز ساخته و در یک فلوم آزمایشگاهی به طول 10، عرض 75/0 و ارتفاع 8/0 متر و در شرایط هیدرولیکی مختلف با تغییر دبی و عمق پایاب مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج تحقیق نشان داد که با گذشت زمان، ابعاد پروفیل آبشستگی و ارتفاع پشته رسوبی پایین‌دست حفره آبشستگی افزایش می‌یابد. نرخ روند افزایشی این پارامترها با گذشت زمان، کاهشی است. طوری که عمده تغییرات در 20 درصد زمان اولیه آزمایش رخ می‌دهد. در ابتدا گسترش عمقی حفره آبشستگی و پس از گذشت حدود 30 درصد از زمان آزمایش، گسترش طولی حفره آبشستگی مشاهده شد. افزایش 5/62 و 125 درصدی عمق پایاب، به ترتیب کاهش 5/30 و 32/47 درصدی عمق آبشستگی را نشان داد. با افزایش 3/33 درصدی دبی در عمق‌های پایاب 8، 13 و 18 سانتی‌متر، عمق آبشستگی به ترتیب به میزان 86/30، 66/52 و 7/61 درصد افزایش می‌یابد.
کلیدواژه ها
سرریز کلیدپیانویی، آبشستگی، عمق پایاب، جریان آزاد
وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی