| بررسی عملکرد هوادههای حلقوی و شیاری در تونلهای تخلیه کننده تحتانی سدها (مطالعه موردی سرریز نیلوفری سد هراز و تونل تخلیهکنندهتحتانی سد گتوند) |
| کد مقاله : 1104-IHA (R1) |
| نویسندگان |
|
رضا روشن *، شهرام کریمی خدایی، یونس امین پور کارشناس پژوهشی/موسسه تحقیقات آب |
| چکیده مقاله |
| تخلیهکنندههای تحتانی یکی از مهمترین اجزا تشکیلدهنده سدها بوده که بهمنظور تنظیم دبی یا رها کردن آب سدها به کار میروند. برای تنظیم جریان در قسمتی از تونل از دریچههای تنظیم یا سرویس استفاده میشود. به دلیل سرعت زیاد جریان خروجی از این دریچهها، خطر بروز کاویتاسیون در بستر جریان بسیار محتمل است. در اینگونه موارد هوادهی به نزدیک مرزهای جریان بهعنوان کارآمدترین روش برای جلوگیری و یا کاهش خسارات ناشی از رخداد کاویتاسیون شناخته شده است. در تونلهای با مقطع دایروی یا نعلی شکل بجای استفاده از هوادههای چهارگوش (که مستلزم بتنریزی ثانویه با صرف زمان و هزینه زیاد میباشد)، میتوان از هوادههای حلقوی و یا در صورت محدودیت از هوادههای شیاری استفاده نمود. برای انجام آزمایشها و مطالعات عملکرد هوادههای حلقوی و شیاری دو مدل فیزیکی تونل تخلیهکننده تحتانی سد گتوند علیا با مقیاس 1:25 و مدل فیزیکی سرریز نیلوفری سد هراز با مقیاس 1:30 در نظر گرفته شده است. مطالعات نشان میدهد که در تونلهای با قطر بزرگ استفاده از هواده حلقوی با طرح مناسب، بسیار کارآمد بوده و هوا رسانی به جریان را بهخوبی انجام میدهد. در تونلهای با قطر کمتر استفاده از هواده شیاری بجای هواده حلقوی توصیه میگردد. |
| کلیدواژه ها |
| تخلیه کننده تحتانی، کاویتاسیون، هواده حلقوی، هواده شیاری |
| وضعیت: پذیرفته شده |